ندای تجن- همانطور که ميدانيد همه روابط عاشقانه به طور منظم فراز و نشيب هايي دارند و با اين وجود عصبانيت بيش از حد مي تواند بر روابط تأثير مخرب تري به جا بگذارد و اگه فکر مي کنيد که هميشه به دنبال چيزهاي منفي در شريک زندگي تان مي گرديد، او را سريعاً سرزنش مي کنيد يا به راحتي متهمش مي کنيد، اينها ميتونه به يک رابطه آسيب برسونه و بهتر است هرچه سريعتر اين مشکلات را برطرف کنيد.
حل سريع تعارضات و کنترل خشم نسبت به همسر، کليد عبور از سرزنش و پرخاشگري است، اما کنترل خشم در خانواده براي خيلي از افراد کار سختيه، و به يه سري مهارت ها نياز داره. بعضي نکات کاربردي درباره کنترل خشم در خانواده موضوع اين مقاله است که توصيه مي کنم به دقت مطالعه کنيد.
- قبل از صحبت فکر کنيد
اگرچه ممکنه شما از اون دسته افراد باشيد که با نشون دادن عصبانيت خود احساس راحتي و آرامش کنيد. اما يه نکته مهم درباره کنترل عصبانيت در زندگي زناشويي اينه که قبل از به زبون آوردن کلمات خود فکر کنيد.
قبل از صحبت کردن، فکرهاي خودتون رو جمع کنيد تا از گفتن چيزي که ممکنه بعدا از گفتنش پشيمون بشيد، يا به همسرتان آسيب ميرسونه، جلوگيري کنيد و اگر ميخواهيد به کاري که همسرتان انجام داده يا گفته است واکنش نشون بدين، حتما يه قدم به عقب برداريد و افکار خودتون رو جمع کنيد. - نفس عميق بکشيد
تمرکز داشتن روي تنفس ميتونه به آرامش بدن و ذهن کمک کنه و در نتيجه روش موثري براي کنترل خشم در خانواده است. استفاده از تنفس عميق ميتونه شما رو از شرايط استرس و احساس خشم فوري جدا کنه و به شما در تمرکز دروني کمک کنه، پس سعي کنين تنفس عميق رو مثل يک تمرين انجام بدين ، سپس، وقتي عصباني يا ناراحت هستين، آن را امتحان کنيد ، قطعا تاثير شگفت انگيزش رو خواهيد ديد که چگونه به شما در رسيدن به آرامش کمک ميکنه.
براي اينکه نفس هاي عميق شما رو آرام کنه، بايد از ديافراگم نفس بکشيد نه از قفسه سينه و توجه کنين وقتي از ديافراگم نفس مي کشيد بايد معده خود را بالا و پايين کنيد (نه شانه ها). براي تمرين مي تونيد دستتون رو روي شکم قرار بديد تا حرکت را احساس کنيد. - يک عبارت آرام بخش رو تکرار کنيد
اگر با کنترل عصبانيت خود مشکل داريد، از يک کلمه يا عبارت آرام بخش استفاده کنيد؛ اين عبارت بايد به شما يادآوري کنه که خونسردي خودت رو حفظ کن.
استفاده از اينجور عبارات مي تونه شما رو در مسير درست براي کنترل خشم در خانواده قرار بده و اجازه نده احساسات شما اوضاع رو بدتر کنه و فقط کافيه با خودتون تکرار کنيد، “آرام باش”، يا “من آرام هستم” و… به خصوص اگه احساس مي کنيد عصبانيت شما بالا گرفته، از اين تکنيک استفاده کنيد. - احساسات خود را با آرامش ابراز کن
يکي از نکات کليدي براي کنترل خشم در زندگي زناشويي اينه که؛ احساستون رو با آرامش بروز بديد، حتي وقتي به شدت احساس عصبانيت مي کنيد.
در واقع هدفتون اين باشه که ابراز خواسته ها، نيازها و احساساتتون بدون ذره اي سرزنش و صدمه به همسرتون باشه. با بيان آرام و دلنشين و حمله نکردن به شريک زندگي از فرصت ها براي صحبت استفاده کنيد، اين روش همچنين در برخورد با زنان عصبي مزاج موثره.
به عنوان مثال در زمان عصبانيت يا برخورد با فرد عصبي مزاج و پرخاشگر، شما مي تونيد به جاي “تو” از عبارت “من” استفاده کنيد، به جاي اين که بگيد، “تو من رو خيلي عصباني مي کني” بگو، “وقتي اين حرف رو مي زني واقعاً عصباني مي شم.” . داشتن احساسات شخصي به شما قدرت مي بخشه و همچنين کلام شما براي همسرتون سرزنش بار نيست. - به خودتون فرصت بدين
اگر در کنترل عصبانيت در زندگي زناشويي با مشکل روبرو هستيد، به شريک زندگي تون بگين که به شما کمي وقت بده و اگر مي ترسيد که حرف بدي به زبون بياريد يا براي جمع آوري افکار و احساستون به کمي زمان نياز داريد، بهترين کار اينه که اين موضوع رو به شريک زندگي تون بگيد.
مي تونيد اينطوري موضوع رو عنوان کنيد که؛ من مي دونم بحث مهميه، اما به استراحت نياز دارم. يا بگوييد، “اين بحث مهمه، با اين حال، من واقعا عصبي هستم، کاش در فرصت مناسب تري صحبت کنيم” بعد از محل خارج شيد، صورتتون رو با آب خنک بشوييد، يا قدم بزنيد.
براي کمک به آرامش مزاج هر کاري لازمه انجام بديد، توجه داشته باشيد که شما نبايد براي جلوگيري و فرار از بحث اين کار رو انجام بدين بلکه هدف به دست آوردن خونسردي است.
6 . از علائم هشدار دهنده عصبانيت خود آگاه باشيد
در حالي که ممکنه عصبانيت خود را بروز بديد، اما علائم هشدار دهنده افزايش خشم وجود دارد. در واقع بدن شما قبل از هر واکنش احساسي، عصبانيت رو بروز ميده، پس در مواجه با عصبانيت مردان يا زنان بهتره اين علائم در نظر گرفته بشه: لرزش دست يا فک ، فشار عضلات (مانند شانه ها)، احساس سرخ شدن، تنفس سريعتر، سردرد، افزايش نياز به حرکت، تپش قلب و… - عصبانيت انعکاس احساس شماست
يکي از نکات مهم مربوط به مهارت کنترل خشم در زندگي زناشويي اينه که بدونيد عصبانيت انعکاسي از احساس شماست، نه احساسي که همسرتون در شما به وجود آورده. و مسئوليت عصبانيت هم به عهده شماست و نه شريک زندگيتون، پس از سرزنش شريک زندگيتون دست برداريد و بپذيريد که علت عصبانيت شما خودتون هستيد، اين ديدگاه که؛ عصبانيت شما متعلق به خود شماست؛ يعني به راحتي قادر به کنترلش هستيد. - عوامل بيروني را کنترل کنيد
چند سوال رايج وجود داره که معمولا زوج ها از ما مي پرسن؛ مثلا آقايان زيادي به دنبال جواب اين سوالند که: وقتي خانومم ناراحته چيکار کنم؟ يا خانم هايي که ميگن شوهرم خيلي زود عصباني ميشه چيکار کنم؟ توصيه ما به اين افراد اينه که قبل از هر اقدامي عوامل بيروني رو بررسي کنند.
يعني تشخيص بديد که آيا عوامل بيروني باعث خشم شما يا همسرتون شده؟ اين عوامل بيروني ميتونن شامل عدم استراحت کافي، گرسنگي، احساس استرس در محل کار يا دانشگاه و… باشه، اگر متوجه شديد که عصبانيت شما يا همسرتون، وقتي که عوامل استرس زاي بيروني داريد، بيشتر مي شه پس به دنبال حذف اين عوامل باشيد.
به وضعيت خودتون نگاه کنين و وقايع يا موقعيت هايي رو که منجر به خشم مي شن، از بين ببريد. اين شرايط ممکنه شامل رفت و آمد، تعامل با بچه ها يا خواب منظم هر شب باشد. اين فاکتورها را برطرف کنيد و براي مديريت خشم در خانواده، راه هاي سالم پيدا کنيد و تقصيرها رو گردن شريک زندگيتون نندازيد. - به احساسات اوليه بپردازيد
غالباً، عصبانيت يه احساس ثانويه نسبت به ساير احساسات عميق تر مثل غم، گناه، شرم، ترس، صدمه يا طرد شدن است. به اين فکر کنيد که آيا عصبانيت احساس اصلي تونه يا اين که روشيه که با استفاده از اون احساس اصلي تونو پنهان مي کنيد؟ در واقع اگر احساس ضعف کنيد، ممکنه عصبانيت ابراز بشه. چون خشم مي تونه به عنوان يه سد دفاعي عمل کنه که باعث ميشه احساس قدرت بيشتري کنيد.
از خودتون بپرسيد آيا واقعاً عصباني هستم يا به احساس آسيب پذيري، ضعف، ناراحتي يا شرمندگي پاسخ ميدم، پس به طور کلي اگر عصبانيت تنها احساسيه که به طور منظم تجربه مي کنيد، ممکنه از احساسات ديگه اي ناشي بشه که باعث ميشه احساس آسيب پذيري کنيد. از خودتون بپرسيد چه چيزي مانع اين احساسات ميشه و بيان اونها رو تمرين کنيد. - افکار ناسازگار خود را شناسايي کنيد
يک راه کنترل خشم در زندگي زناشويي اينه که به اين باور برسيد که به غير از برداشت خود شما از موقعيت ها، هيچ چيز ديگه اي عامل ايجاد خشم شما نيست. عصبانيت بيشتر از اتفاقات بين زوجين، با تعابير آنها ارتباط داره. بپذيريد که چطور افکار شما بر خشم شما تأثير مي گذاره.
شريک زندگي شما ميتونه شما رو تحريک کنه يا خشم شما رو برطرف کنه. برخي از الگوهاي رايج مخرب شامل:
تعميم دادن؛ گفتن اينکه شريک زندگي شما هميشه کاري انجام ميده يا هرگز کاري انجام نميده. مثلا “هرگز سطل زباله را بيرون نمي بري” يا “وقتي صحبت مي کنم هميشه حرفمو قطع ميکني”).
سرزنش؛ معمولا اولين واکنش افراد وقتي مشکلي پيش مياد اينه که طرف مقابل رو سرزنش مي کنند. در واقع به جاي مسئوليت پذيري، شريک زندگيتون رو به خاطر اتفاقاتي که براتون پيش اومدن، سرزنش مي کنيد. - بر الگوهاي تفکر منفي غلبه کنيد
بهترين راه براي برخورد با عصبانيت زنان يا مرداني که در رابطه عاشقانه هستند، دوري از افکار منفيه. شما بايد وقتي که الگوهاي فکري خودتون رو شناسايي کرديد، بياموزيد که چطور به آنها پاسخ منطقي بديد. وقتي شريک زندگيتون رو به اشتباه متهم مي کنيد، افکارتون رو مرور کنيد، افکار بدبينانه رو از خودتون دور کنيد و به واقعيت ها نگاه کنيد. - رابطه را در اولويت قرار دهيد
از اصول مهم مربوط به مهارت کنترل خشم زوجين، احترام گذاشتن و توجه به همسر است، اگر اولويت شما کار و موفقيت هاي شغلي و… است، بدونيد که اين موضوع باعث آسيب رسيدن به زندگي مشترکتون مي شه. در بسياري موارد علت عصبانيت خانم ها همين در اولويت نبودن آنها در زندگيه.
پس اگه مي خوايد بدونيد نحوه برخورد با زن پرخاشگر چطوره، بهتره تمام توجهتون رو براي مدتي به اون معطوف کنيد، اين توجه مثل آب روي آتش عمل مي کنه. نه تنها عصبانيت همسرتون رو مهار مي کنه بلکه مانع از درگيري بيشتر ميشه. - روي موضوع اصلي تمرکز کنيد
وقتي عصباني هستيد، ممکنه سعي کنيد اشتباهات همسرتون در گذشته رو هم يادآوري کنيد، با اين کار تنها همسرتان را سرزنش مي کنيد و مشکلات را بزرگتر مي کنيد، پس فقط بر حل مسئله فعلي تمرکز کنيد. اگر بحث شما از مسير اصلي منحرف شد، به همسرتون بگيد که “بهتره به بحث درمورد موضوع اصلي ادامه بديم.” با اين کار هم گفت و گوي سالمي داريد و هم مشکلات رو برطرف مي کنيد. - گوش دادن فعال را تمرين کنيد
در حين صحبت همسرتون از قطع کردن حرف هاش خودداري کنيد. به شريک زندگيتون اجازه بديد صحبتش رو تموم کنه، بعد نظرتون رو اعلام کنيد. به اين ترتيب، مي تونيد همسرتون رو درک کنيد و حرف هاشو تأييد کنيد. اين يک روش آرام کردن همسر است. - اشتباهات خود را بپذيريد
وقتي مرد عصباني است چه کنيم؟ شايد اين سوال براي شما هم ايجاد شده باشه. وقتي همسرتون عصباني شده به جاي انکار تقصيرات تون سعي کنيد، بپذيريد که اشتباه مي کنيد.
هرگونه اشتباه رو تشخيص بديد و مسئوليت گفتار و کردارتون رو بر عهده بگيريد، البته مجبور نيستيد مسئوليت همه چيز رو به گردن بگيريد، اما اشتباه خودتون رو بشناسيد و از همسرتون عذرخواهي کنيد. - بخشش را پيشنهاد کنيد
نسبت به شريک زندگيتون احساس ناراحتي نکنيد، بخشنده باشيد و از بخشش به عنوان راهي براي ترميم رابطه استفاده کنيد، در واقع بخشش راهي براي آزادي و رها کردن هرگونه احساس منفي نسبت به شريک زندگي شماست. يادتون باشه اين بخشش به اين معنا نيست که شما مسئوليت کامل رو بر عهده ميگيريد يا حتي اتفاقي که افتاده را قبول مي کنيد. اين فقط به اين معني است که شما مايليد آن را کنار بگذاريد.
تهيه کننده: سيده مريم کربلايي – مشاور و مددکار اجتماعي فرماندهي انتظامي شهرستان سيمرغ




