رسانه ها درباره تجمع اعتراضی مردم چه نوشتند؟/1
رسانه ها درباره تجمع اعتراضی مردم چه نوشتند؟/1
در گزارش زیر برخی از گزارشات رسانه ها درباره تجمع اعتراضی مردم را منتشر کردیم.

به گزارش ندای تجن- چند روزی است که به دلیل افزایش قیمت ارز و طلا کسبه بازار در شهرهای مختلف کشور از جمله تهران با تجمع در خیابان اعتراض خود را نسبت به این موضوع اعلام کردند.

اطلاعات در خبری که امروز صبح ساعت 6منتشر کرده است، نوشت: از صبح دیروز در مراکز عمده معاملات ارزی خیابان فردوسی تهران بهای انواع ارز ریزشی شد و روند سقوط قیمت‌ها هر لحظه شتاب بیشتری به خود گرفت به گونه‌ای که بخش قابل‌توجهی از مسیر صعودی چند روز گذشته عقب‌نشینی کرد.

بهای هر دلار آمریکا که پریروز تا ۱۴۵ هزار تومان افزایش یافته بود، در زمان ارسال این خبر (ساعت ۳۰/۲۱) به ۱۳۷ هزار و ۵۰۰  تومان کاهش یافت.

یورو اتحادیه اروپایی هم با ۸ هزار تومان کاهش نسبت به معاملات قبلی از قله ۱۷۰ هزار تومان سقوط کرد و ۱۶۲ هزار تومان قیمت‌گذاری شد. در همین حال هر درهم امارات متحده عربی با ۱۵۰۰ تومان کاهش نسبت به معاملات قبلی ۳۷ هزار و ۵۰۰ تومان به فروش رسید.

این ریزش قیمت در ارزهای پر طرفدار آسیایی نظیر یوان چین، روبل روسیه، لیر ترکیه و دینار عراق  شدید تر بود و بطور میانگین هریک از اسعار فوق ۴ درصد از ارزش قبلی خود را در بازار تهران از دست داد.

دلیل سقوط قیمت ها

کاهش قیمت‌ها از لحظه‌ای شروع شد که خبر استعفای رئیس کل بانک مرکزی در فضای مجازی قوت گرفت و موضوع انتصاب جایگزین وی نیز از سوی شورای عالی اطلاع رسانی دولت تایید شد.

سید مهدی طباطبایی معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رئیس‌جمهور دیروز در صفحه شخصی خود در شبکه ایکس از پذیرش استعفای محمدرضا فرزین از سوی رئیس‌جمهور و انتخاب عبدالناصر همتی به‌عنوان گزینه جایگزین در سمت ریاست کل بانک مرکزی، خبر داد.

وی تأکید کرد: تصویب نهایی این انتصاب، در جلسه روز چهارشنبه هیات دولت انجام خواهد شد و پس از آن، مراحل اجرایی مربوطه ابلاغ می‌شود.

به گزارش خبرنگار اطلاعات، عبدالناصر همتی از مرداد ۱۳۹۷ تا خرداد ۱۴۰۰ سکاندار بانک مرکزی بود. او در دولت چهاردهم هم مسئولیت وزارت امور اقتصادی و دارایی را برعهده داشت اما اسفند پارسال به دلیل انتساب تلاطم‌ بازار ارز، سکه و طلا به سیاست‌های وی در وزارت امور اقتصاد، از سوی نمایندگان مجلس استیضاح و برکنار شد.

محمدرضا فرزین رئیس کل بانک مرکزی نیز دقیقاً  ۳ سال قبل (یعنی دی‌ ۱۴۰۱) در دولت شهید آیت الله رئیسی  به عنوان رئیس کل بانک مرکزی منصوب شد و مسعود پزشکیان پس از تکیه بر کرسی ریاست دولت چهاردهم، حضور وی در این سمت را ابقا کرد.

ظرف یک هفته گذشته خبر استعفای فرزین از ریاست بانک مرکزی بارها در فضای مجازی منتشر و تکذیب شده بود، تا اینکه دیروز انتشار توئیت معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رئیس‌جمهور این تغییر مدیریتی را مورد تأیید قرار داد.

تحولات بازار طلا و سکه

بر اساس این گزارش، خبر تغییرات مدیریتی بانک مرکزی در بازار طلا و سکه آثار مثبتی به همراه داشت؛ به گونه‌ای  که هر گرم طلای ۱۸ عیار خام از ۱۶ میلیون تومان پریروز به ۱۴‌میلیون و ۴۰۰ هزار تومان تا لحظه ارسال این خبر  کاهش یافت.

این ریزش قیمت‌ها به بازار مسکوکات زرین هم سرایت کرد و هر قطعه سکه بهار آزادی (طرح جدید) ۲۱ میلیون تومان ارزان شد. دیروز دلالان چهارراه استانبول تهران هر قطعه سکه تمام بهار آزادی را حداکثر ۱۴۹ میلیون تومان قیمت‌گذاری کردند و برای نیم سکه طلا هم حتی روی قیمت ۸۴ میلیون تومان مشتری نبود.

دیدگاه کارشناسی

فعالان بازار احتمال تغییر سیاست‌های بانک مرکزی در دوره جدید مدیریتی و مداخله فوری دولت در بازار را عامل ریزش قیمت‌ها معرفی کردند.

محمد صادق‌الحسینی کارشناس اقتصادی در واکنش به نوسانات قیمت ارز و طلا در روزهای اخیر به ایسنا گفت: اکنون قیمت واقعی دلار نباید بیش از ۱۳۴ هزار تومان باشد، اما این‌که می‌بینیم این روزها قیمت اینقدر بالارفته چند دلیل دارد که کوتاه مدت و مقطعی است و دوباره پایین می‌رود.

صادق‌الحسینی تصریح کرد: بالا رفتن قیمت ارز به صورت کلی رشد نقدینگی در ایران است که از کسری بودجه نشأت می‌گیرد. اما در شرایط فعلی این رشد سریع را برای این ماه خیلی غیرعادی و بیش از حد می‌دانم. دلیل این افزایش سریع تعطیلات ژانویه، نزدیک شدن به پایان سال چینی و مدیریت غلط  بانک مرکزی است.

وی ادامه داد: مدیریت غلط ارز نیما که باعث اختلاف ۶۰ تا ۷۰ هزار تومانی بین تالار اول و ارز آزاد شده، اختلاف ۲۰ تا ۳۰ تومانی بین تالار دوم و ارز آزاد و و پرداخت ارز ترجیحی گسترده باعث شده که دلار به بالاتر از حد واقعی خودش برسد.

این کارشناس اقتصادی تاکید کرد: با تغییر رئیس کل بانک مرکزی و آمدن آقای همتی احتمالا ریزش ۱۰ تا ۲۰ هزار تومانی در قیمت ارز اتفاق می‌افتد. حتی کاهش دلار نیمایی و  ارز ترجیحی هم باعث کاهش ۱۰ تا ۲۰ هزار تومانی قیمت دلار می‌شود.

جلسه فوری تیم اقتصادی دولت

از سوی دیگر تیم اقتصادی دولت  بعدازظهر دیروز با موضوع سیاست‌های ارزی، تجاری و معیشتی مردم در بانک مرکزی جلسه تشکیل داد.

در این نشست «محمدرضا فرزین» رئیس کل بانک مرکزی، «محمد اتابک» وزیر صنعت، معدن و تجارت، «سیدعلی مدنی‌زاده» وزیر امور اقتصادی و دارایی و « احمد میدری» وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در خصوص سیاست‌های ارزی، تجاری و معیشتی مردم تصمیم‌گیری کردند،  اما  تا  لحظه ارسال این خبر (ساعت ۳۰/۲۱) با گذشت ۷ ساعت از شروع این نشست، اطلاعاتی در مورد تصمیمات اتخاذ شده اعلام نشد. اما خبرگزاری صداوسیما اعلام کرد این نشست برگزار و نتایج آن به زودی در دولت جمع‌بندی و اطلاع‌رسانی می‌شود.

اعتراضات پراکنده صنفی

به‌گزارش‌خبرنگار اطلاعات اعتراضات پراکنده اعضای صنف فروشنده موبایل و  قطعات کامپیوتر که از پریشب در مناطق مرکزی تهران آغاز شده، در تعدیل قیمت ارز بی‌تاثیر نبوده است.

معدودی از اعضای صنف فروشنده موبایل و قطعات کامپیوتر ظرف ۲ روز گذشته با تجمع در خیابان جمهوری و چهارراه گلوبندک تهران نسبت به روند صعود بی‌وقفه قیمت ارز که موجب رکود شدید در بازار این کسبه شده است، اعتراض کردند.

در شهر کرج نیز تعدادی از کسبه مذکور با تجمع در خیابان شهیدبهشتی خواستار مداخله فوری دولت در بازار ارز و تعدیل قیمت‌ها شدند.

تایید خبر تغییرات مدیریتی بانک مرکزی احتمالا باعث فروکش‌کردن این اعتراضات و بازگشت آرامش به بازار می‌شود.

فعالان بازار انتظار دارند که در دوره جدید مدیرتی بانک مرکزی، عرضه ارز برای متقاضیان در بازار بیشتر و نرخ‌ها کاهش یابد.

در روزنامه شرق با قلم بنفشه سام گیس نوشته شد:پيش از ظهر دوشنبه و در دومين روز اعتراضات صنفي بازار موبايل تهران به افزايش بي‌رويه قيمت دلار، جمعي از كسبه از بازار بزرگ سبزه ميدان، فروشندگان لوازم صوتي و تصويري در خيابان جمهوري، بازار پوشاك كويتي‌ها،كسبه ساختمان آلمينيوم ، فروشندگان لوازم يدكي در خيابان‌هاي چراغ برق و امير كبير و ميدان توپخانه و بلورفروش‌ها در ميدان شوش هم، در واكنش به نابساماني قيمت ارز و در حمايت از فروشندگان موبايل، مغازه‌هاي خود را تعطيل كرده، كركره‌ها را تا نيمه پايين كشيدند يا فروش را متوقف كردند.

طبق مشاهدات ميداني بعد از ظهر تا عصر ديروز خبرنگار اجتماعي « اعتماد » از چهارراه وليعصر تا سه‌راه جمهوري و تقاطع پل حافظ و خيابان جمهوري، در اين مسيرها، هم تعداد ماموران انتظامي و امنيتي مستقر خيلي زياد بود و هم پي در پي، تعداد زيادي از نيروهاي يگان ويژه و انتظامي با موتور به سمت اين مسيرها مي‌رفتند .در اين محدوده، بسياري از مغازه‌هاي فروش لوازم صوتي و تصويري از برندهاي معروف، تعطيل بودند و كركره‌هايشان بسته بود و تعدادي ديگر هم كركره‌ها را تا نيمه پايين كشيده بودند و اگرچه كه چراغ مغازه‌ها روشن بود و فروشنده‌ها هم داخل مغازه بودند، اما يا مشتري به داخل مغازه راه نمي‌دادند، يا حاضر نبودند قيمت از كالاهايشان بدهند.

صاحب يكي از مغازه‌هاي فروش لوازم صوتي تصويري نزديك به سه راه جمهوري، در توضيح وضعي كه طي چند روز اخير و به دنبال افزايش قيمت دلار در بازارهاي تهران پيش آمده، به « اعتماد » گفت: « از اول هفته، با وضع بسيار بدي مواجه شده‌ايم. شركت‌ها حاضر نيستند به ما جنس بفروشند. خودمان هم بلاتكليفيم. صبح يك قيمت داريم و بعد از ظهر يك قيمت. وقتي مشتري مي‌آيد، از او مي‌خواهيم كه صبر كند تا قيمت روز بگيريم و البته مشتري هم قبول نمي‌كند و از خريد منصرف مي‌شود. در هيچ سالي با چنين وضعي مواجه نبوده‌ايم. قيمت اجناس ما بايد يك نرخ ثابت باشد تا مشتري هم راضي به خريد شود ولي 3روز است كه هيچ فروش نكرده‌ايم. »

كمي جلوتر از اين مغازه، فروشنده ديگري كه مشغول تنظيم حساب و كتاب است، مي‌گويد كه در اين سه روز، مشتري هم آمده ولي واقعيت را به مشتري گفته و اينكه چون خودش مجبور بوده گران بخرد، ناچار است گران هم بفروشد.  تا عصر ديروز و در دومين روز اعتراضات صنفي فروشندگان موبايل و ساير اصناف، هر چه فاصله مغازه‌ها با بازار موبايل علاءالدين، كمتر مي‌شد، به تعداد مغازه‌هايي كه به‌طور كامل، تعطيل كرده و كركره‌هايشان را پايين كشيده بودند هم اضافه مي‌شد. بين چند مغازه كاملا تعطيل، صاحب يكي از مغازه‌ها كه پشت كركره‌هاي نيمه بسته نشسته بود، در توضيح شرايط نابسامان اقتصادي كه تمام اصناف را درگير كرده، به خبرنگار « اعتماد » گفت: « 3 روز است كه هيچ مشتري نداريم. فروش هم نداريم. با اين وضع قيمت دلار، حتي قادر نيستيم جنس بخريم. ما از بانه و گناوه جنس مي‌خريم ولي آنها هم حاضر نيستند با اين وضع دلار به ما جنس بفروشند و مي‌گويند جنس نمي‌فروشيم تا از اين هم گرانتر شود. واقعا نمي‌دانيم با اين وضع تا چه زماني مي‌توانيم ادامه دهيم. همين حالا هم قيمت اجناس ما نسبت به دو هفته قبل چند برابر گران شده. تلويزيون 65 اينچ، ظرف دو ماه 10 ميليون تومان گرانتر شده و مشتري حاضر به خريد نيست. تا امروز با چنين وضعي مواجه نبوديم. هر كه وارد مغازه مي‌شود بعد از كلي چانه و درخواست تخفيف، مي‌خواهد با چك و قسطي خريد كند كه اين يعني ضرر در ضرر. چون با اين وضع بازار، فروش قسطي، ديوانگي محض است. »

نزديك تقاطع حافظ و جمهوري، دو سمت خيابان پر است از بازارهاي بزرگ فروش موبايل. چند بازار، درهاي كركره‌اي دارند و چند بازار، درهاي نرده‌اي طوري كه از پشت نرده‌ها، مغازه‌هاي داخل بازار معلوم است؛ مغازه‌هايي با چراغ‌هاي خاموش و تعطيل. كركره تمام بازارها هم پايين است. فروشنده‌هاي مغازه‌ها، توي پياده رو ايستاده‌اند و مي‌گويند كه چون از روز يك‌شنبه تصميم گرفته‌اند كه فروش را متوقف كنند، هيات‌مديره بازارها هم در همراهي با فروشنده‌ها و در اعتراض به قيمت دلار، دستور به تعطيلي كامل بازارها داده‌اند. يكي از فروشنده‌ها مي‌گويد: « اگر مغازه را باز مي‌گذاشتيم، مردم در اعتراض شيشه هايمان را مي‌شكستند. »

 فروشنده‌ها مي‌گويند كه تصميم به توقف فروش و اعتراض، صبح يك شنبه و توسط فروشندگان بازار علاء‌الدين اعلام شد و از ظهر يك‌شنبه، باقي بازارها هم به همكارانشان در بازار علاء‌الدين ملحق شده و با دست كشيدن از فروش از اين تصميم حمايت كرده‌اند. يكي از فروشنده‌ها كه به نرده‌هاي يكي از بازارهاي تعطيل شده تكيه داده، با دلخوري از افزايش قيمت دلار كه كاسبي و زندگي هزاران نفر از كاسبان بازار موبايل خيابان جمهوري را مختل كرده مي‌گويد: « در اين سه روز، هيچ كدام از مسوولان از ما حمايت نكردند. حتي پيگير نشدند كه اين قيمت دلار بر زندگي ما چه تاثيري دارد. يك جايي بايد تصميم مي‌گرفتيم كه اعتراض‌مان را نشان دهيم. با اين وضع قيمت دلار حتي يك قاب گوشي هم نمي‌توانيم بفروشيم و براي مسوولان اصلا مهم نيست كه زندگي ما با فروش موبايل و تجهيزات جانبي اداره مي‌شود. »

نبش تقاطع حافظ و جمهوري تا جلوي بازار بزرگ چارسو، تعداد زيادي از ماموران امنيتي، انتظامي،  بسيج و يگان ويژه، مسلح و با خودروهاي چراغ‌دار و ون‌هاي سفيد‌رنگ مستقر شده‌اند. بازار چارسو يكي از مراكزي بود كه از عصر يك‌شنبه براي همراهي با تعطيلي بازار موبايل اعلام آمادگي كرده بود. از طبقه همكف بازار مي‌توان ديد كه چراغ سردر اغلب مغازه‌ها در طبقات بالاتر روشن است. در طبقه همكف هم كه برندهاي معروف موبايل هستند، فروشنده‌ها لابلاي ميزهاي نمايشگر راه مي‌روند و با يكديگر حرف مي‌زنند و شوخي مي‌كنند و از مشتري هم خبري نيست. خلوتي اين بازار بزرگ نشان مي‌دهد كه يك چيزي درست نيست. فروشنده يكي از همين برندها در طبقه همكف چارسو، پسرجواني است كه وقتي مي‌پرسم « آيا شما امروز فروش داشتيد و مشتري براي خريد آمده ؟ » از من و ميز نمايشگر طوري فاصله مي‌گيرد و قدم قدم عقب مي‌رود انگار من بيماري مسري دارم و بايد دور شود تا در امان بماند. 

مغازه‌هاي روبه‌روي مجتمع چارسو،‌‌ خرده‌فروش‌هايي هستند كه از دستورات « علاءالدين» تبعيت مي‌كنند. داخل يكي از مغازه‌هاي نبش تقاطع، سه فروشنده نشسته‌اند و يك نفرشان، به محض اينكه مي‌فهمد خبرنگارم، از مغازه خارج مي‌شود و دو نفر ديگر هم، خودشان را به نشنيدن مي‌زنند. وقتي سوالم درباره وضع روزهاي يك‌شنبه و صبح تا عصردوشنبه را تكرار مي‌كنم، يكي از همين دو نفر مي‌گويد كه ماموران انتظامي به همه مغازه‌دارها گفته‌اند با هيچ كسي حرف نزنند. دو تا مغازه پايين‌تر، يكي از فروشنده‌ها حوصله توضيح بيشتري ندارد و در جواب دليل ادامه اعتراضات مي‌گويد:‌« نه مي‌توانيم بخريم، نه مي‌توانيم بفروشيم. بايد تكليف اين وضع روشن شود. »

داخل مغازه ديگري كه از تيررس نگاه ماموران مستقر در تقاطع، دور است، سه فروشنده نشسته‌اند. يكي‌شان خيلي خلاصه و بي‌حوصله مي‌گويد كه شركت‌هاي فروش موبايل، از اول هفته حاضر به فروش نشده‌اند و وقتي شركت‌ها نفروشند، قيمت جنس هم معلوم نيست و بنابراين، مغازه‌ها هم امكان فروش ندارند. همين فروشنده در جواب اينكه اين قيمت دلار با اين افزايش چه تاثيري بر وضع بازار موبايل داشته، مي‌گويد كه كمتر از 30 روز، قيمت گوشي موبايل گرانتر شده و در مثال مي‌گويد كه گوشي 7 ميليون توماني، به 18 ميليون تومان رسيده است. وقتي مي‌پرسم از صبح اينجا چه خبر بوده و در تقاطع چه اتفاقي افتاده كه اين همه مامور اينجا جمع شده، همكارش حرفش را مي‌برد و با لحني عصبي به من مي‌گويد: « مامور، به من گفته كه حق ندارم حرف بزنم. چرا اين سوال‌ها را از ما مي‌پرسي ؟ مگر من چه چيزي اضافه‌تر از حقم خواستم ؟ من فقط درآمدي خواستم كه جواب رزق زن و بچه‌ام باشد. من لباس نخواستم، سفر و تفريح و خانه بهتر نخواستم. من فقط به اندازه رزق زن و بچه‌ام خواستم. من با 400 هزار تومان ازدواج كردم و حالا همكار من (به همان فروشنده‌اي كه اولين جواب‌ها را به من داد اشاره مي‌كند و مي‌گويد) با 40 ميليون تومان هم نمي‌تواند ازدواج كند و حتي سال به سال هم به شهرستان و به ديدن خانواده‌اش نمي‌رود و حتي روزهاي پنج‌شنبه و جمعه هم كار مي‌كند و دايم گل مي‌كشد تا مشكلاتش را از ياد ببرد. »

مرد باقالي‌فروش جلوي همين مغازه‌ها، همين طور كه باقالي‌هاي داغ روي چرخ دستي‌اش را با كفگير زير و رو مي‌كند، در جواب سوالم مي‌گويد كه اينجا، نه گاز اشك‌آور زده‌اند و نه كسي را گرفته‌اند و نه به كسي باتوم زده‌اند و همزمان در چشم‌هاي من نگاه مي‌كند و چشمك مي‌زند. پايين‌تر از ساختمان بورس، بازار بزرگ « موبايل ايرانيان » است با كركره‌هاي بسته و چراغ‌هاي خاموش. مرد لبو فروشي كه نبش كوچه بالاي بازار موبايل ايستاده مي‌گويد اين بازار از ساعت 2 بعد از ظهر دوشنبه تعطيل كرده و قرار است تا ارزان شدن قيمت دلار همين طور كار كند. كمي بالاتر، يك كافه است و پشت يكي از ميزها، چند مرد نشسته‌اند و مشغولند به قليان كشيدن و چاي خوردن. اينها، فروشنده‌هاي بازار علاء‌الدين هستند كه ظهر دو‌شنبه، گاز اشك‌آور در چشم و حلق‌شان رفته و مي‌گويند كه سه نفر از تصميم‌گيران اصلي هم دستگير شده‌اند.

مردها صاحب مغازه‌هايي كوچك و 6 متري در پاساژ علاء‌الدين هستند و بايد ماهانه 250 ميليون تومان اجاره بدهند و مي‌گويند كه هر روز تعطيلي هر مغازه، حداقل 100 ميليون تومان ضرر دارد ولي بايد اين وضع به يك نتيجه درست و دايمي برسد. وقتي از وضع قيمت گوشي موبايل مي‌پرسم، يكي‌شان مي‌گويد: « ظرف يك ماه، قيمت آيفون 16 از 80 ميليون تومان رسيده به 152 ميليون تومان و هزينه رجيستري آيفون 17 هم از 40 ميليون تومان رسيده به 84 ميليون تومان و مشتري‌هايمان با اين قيمت‌ها تا دو برابر كمتر شده. ما بايد يك كاري مي‌كرديم. از روز يك‌شنبه توي مغازه‌هايمان نشستيم ولي جنس نفروختيم. 1100 مغازه داخل پاساژ علاء‌الدين است و همگي در اين تصميم نقش داريم. روز دوشنبه هم تمام بازارها به ما ملحق شدند

روزنامه اعتماد نوشت:در دومین روز اعتراض فروشندگان بازار موبايل در كنار ساير اصناف که به استعفای فرزین انجامید، دولت تصميم تازه گرفت

استقبال بازار از خبر آمدن همتی

گروه اقتصادي| عبدالناصر همتي پس از 10 ماه دوباره به تيم اقتصادي دولت پزشكيان پيوست . با تشديد اعتراضات بازار تهران نسبت به رشد افسارگسيخته ارز؛ عصر روز گذشته محمدرضا فرزين استعفا داد و عبدالناصر همتي با سمت رييس كل بانك مركزي به دولت پيوست.  از اواخر هفته گذشته خبر بركناري فرزين به گوش مي‌رسيد. اما پس از آغاز اعتراضات كسبه تهران نسبت به رشد لحظه‌اي دلار و افت لحظه‌اي ارزش پول كشور، فرزين بالاخره استعفا داد. كسي كه از نگاه برخي از تحليلگران اقتصادي مسبب اصلي وضع موجود است. علي مروي يكي از تحليلگران اقتصادي ،بخش زيادي از مشكلات موجود را ناشي از عملكرد فرزين مي‌داند . او به «اعتماد» مي‌گويد: «آقاي فرزين بايد بيايد جواب بدهد؛ چون ما آن اوايل كه مي‌گفتيم اين۲۸‌هزار و ۵۰۰، همان ۴۲۰۰ ديگري خواهد شد، شاكي مي‌شد و مي‌گفت نه، اصلاً اين حرف را نزنيد؛ ۲۸‌هزار و ۵۰۰ تعادل‌بخشي به بودجه را دنبال مي‌كند. حالا چند وقت است كه ۲۸‌هزار و ۵۰۰ ديگر تعادل‌بخشي به بودجه ندارد و بودجه دولت به فنا رفته و با اين كسري عجيب‌وغريب مواجه‌ايم كه تورم ايجاد مي‌كند. پس چرا باز اين رانت را داريم؟»  در اين بين برخي تحليلگران شرايط كنوني را صرفا منوط به عملكرد فرزين نمي‌دانند. از نگاه آنها شرايط نامساعد بين‌المللي در شكل‌گيري وضع به‌شدت موثر است. در اين ميان آنچه مي‌توانست از نگاه برخي كارشناسان اقتصادي، بازار را تا حدودي آرام كند، بركناري فرزين بود. به همين دليل نيز ديروز دلار و سكه نسبت به روز شنبه و حتي شروع بازار در روز گذشته نزولي شد.

چرا همتي رفت؟

12 اسفند ۱۴۰۳ بود كه نمايندگان همتي را استيضاح كردند. دلايل استيضاح همتي در آن زمان كاهش حدود ۶۲ درصدي ارزش پول ملي بود. طبق اظهارات نمايندگان، زماني كه همتي در مرداد‌ماه براي گرفتن رأي اعتماد به مجلس آمد، گفته بود كه توانايي كنترل تورم، تقويت پول ملي و بهبود معيشت مردم را دارد اما پس از اخذ رأي اعتماد، نتوانست اين هدف را محقق كند.  به گفته منتقدان همتي، در طول فرآيند استيضاح نيز وزير اقتصاد وقت هيچ برنامه‌اي براي بهبود اوضاع نكرد و تنها به طرح مسائل سياسي خارجي مانند پذيرفتن معاهدات استعماري FATF، CFT، پالرمو، برجام و مذاكره با امريكا را به عنوان تنها راهكار حل مشكلات اقتصادي مطرح كرد. به همين دليل نيز با 182 راي موافق استيضاح در برابر 82 راي مخالف و يك راي ممتنع از سكان وزارت اقتصاد كنار رفت . درحالي كه اكثر فعالان اقتصادي و اقتصاددانان آنچه همتي در آن مقطع مطرح كرده بود را تاييد كردند.  از نگاه بسياري از تحليلگران چالش كنوني كشور تحريم و بسته بودن روابط بين‌المللي و تجاري كشور است كه اجازه ورود ارز را به كشور نمي‌دهد. امروز كشور با يك ناترازي بزرگ ارزي مواجه است كه شايد با حذف ارز ترجيحي بتوان بخشي از اين چالش را حل كرد. ارزهاي رانتي كه فرزين در سال‌هاي اخير بي‌حساب و كتاب به فعالان اقتصادي خاص مي‌داد. چندي پيش علي مروي تحليلگر اقتصادي در گفت‌وگو با «اعتماد» گفته بود كه از زمان استيضاح آقاي همتي تا امروز، چند ده ميليارد دلار رانت ارزي داده شده و نرخ ارز به‌شدت رشد كرده است . پس اگر ادعاي نمايندگان مجلس در مورد عملكرد آقاي همتي درست بود و با تغيير او اصلاحات رخ مي‌داد؛ چرا هنوز وضعيت اصلاح نشده است؟

عملكرد همتي

همتي در مرداد ماه 1397 به دعوت حسن روحاني وارد بانك مركزي شد. طبق داده‌هاي خبرگزاري فارس در آن مقطع بهاي دلار در بازار غيررسمي معادل 9500 تومان و نرخ تورم نقطه به نقطه در سطح 24.2 درصد و تورم سالانه 14.7 درصد بود. همچنين در آن مقطع نرخ تورم نقطه به نقطه توليدكننده 33.8 درصد و تورم سالانه توليدكننده 21.7 درصد بود.   اما وقتي همتي در خرداد‌ماه 1400 توسط حسن روحاني از سمت بانك مركزي بركنار شد، بهاي دلار 25 هزار تومان بود. درواقع در دوره رييس كلي همتي بهاي ارز 163 درصد افزايش يافته است. سه ماه بعد از خروج همتي از بانك مركزي و قبل از شروع فعاليت رييس كل بانك مركزي دولت سيزدهم بهاي دلار در سطح 29 هزار تومان قرار گرفت. در حوزه تورم، در خرداد‌ماه 1400 نرخ تورم نقطه به نقطه مصرف‌كننده 59.8 درصد، نرخ تورم سالانه مصرف‌كننده 55.2 درصد بود. همچنين در خردادماه 1400 نرخ تورم نقطه به نقطه توليدكننده 100.5 درصد و تورم سالانه توليدكننده در سطح 75 درصد قرار داشت. با توجه به اين داده‌ها اين سوال مهم مطرح است كه همتي آيا در دور جديد فعاليتش مي‌تواند باعث كنترل نرخ ارز شود؟ از نگاه برخي تحليلگران تجربه سال‌هاي اخير اين توانايي را در همتي ايجاد كرده است كه بتواند باعث ثبات نرخ ارز شود. اما از نگاه منتقدان همتي نيز نمي‌تواند همچون فرزين كاري براي ثبات نرخ ارز انجام بدهد.

رسانه های خارجی به ویژه بی بی سی نیز درباره تجمع مردم خبرهایی منتشر کرد و در این خبرها به انتشار نحوه واکنش برخی از سیاسیون زندانی در داخل کشور و مسئولان آمریکایی پرداخت.

.. »

  • منبع خبر : رسانه های مختلف